Mô hình tổ dân phố mới phát sinh những bất cập 
Sau gần 5 năm vận hành, bên cạnh những yếu tố tích cực, hoạt động của mô hình Tổ dân phố mới phát sinh nhiều bất cập.
Sau những hàng quán này là Nhà văn hóa Chi Lăng, nơi sinh hoạt của 4 tổ dân phố. Ảnh: H.Túc
Sau những hàng quán này là Nhà văn hóa Chi Lăng, nơi sinh hoạt của 4 tổ dân phố. Ảnh: H.Túc

Khảo sát trên địa bàn phường 9, trước khi chia tách, phường 9 có 10 khu phố với 100 tổ dân phố (mô hình cũ); trong đó, đông nhất là khu phố Chi Lăng có 16 tổ dân phố và ít nhất là khu phố Lâm Viên có 5 tổ dân phố. Năm 2011, thực hiện chủ trương của Thành ủy Đà Lạt, từ 10 khu phố, phường 9 đã tiến hành chia tách, sáp nhập và thành lập mới 41 tổ dân phố (mô hình mới); trong đó, tổ dân phố có số hộ dân ít nhất là 70 hộ và tổ có quy mô lớn nhất là 112 hộ. Sau 1 năm hoạt động, nhận sự chỉ đạo của tỉnh, thành phố Đà Lạt và qua tổng kết thực tiễn, phường 9 đã tiến hành sáp nhập từ 41 tổ dân phố xuống còn 31 tổ dân phố và hoạt động ổn định cho đến nay.
 
Xung quanh hoạt động của mô hình tổ dân phố mới, bà Trần Thùy Dương - Phó Bí thư Đảng ủy phường 9 nhận định: Tổ dân phố mới với quy mô từ 70 đến 120 hộ, công tác quản lý địa bàn có nhiều thuận lợi hơn so với mô hình khu phố trước đây. Mặt khác, công tác quản lý của phường đối với tổ dân phố cũng gần hơn và sâu sát hơn. Việc thành lập và đưa vào hoạt động mô hình tổ dân phố mới đã tác động tích cực đến công tác triển khai thực hiện các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến nhân dân và địa bàn khu dân cư một cách thuận lợi, qua đó góp phần hoàn thành tốt hơn các nhiệm vụ chính trị, kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh tại địa phương…
 
Tuy nhiên, cũng theo bà Dương, bên cạnh những yếu tố tích cực, hoạt động của mô hình Tổ dân phố mới hiện đang phát sinh một số bất cập. Chẳng hạn, việc thành lập các chi hội đoàn thể trong các tổ dân phố gặp nhiều khó khăn do thiếu hội viên, thiếu nhân tố cốt cán nên các hoạt động, phong trào của một số chi hội đoàn thể đi xuống, không phát huy được sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị. Hiện tại, trong 36 tổ dân phố mới thành lập được 29 chi hội phụ nữ, 18 chi đoàn thanh niên, 22 chi hội cựu chiến binh, 13 chi hội nông dân, 27 chi hội người cao tuổi... Ngay như tổ chức Đảng cũng chỉ mới thành lập được 27 chi bộ khu dân cư. Tình trạng vừa thiếu con người, lại eo hẹp về kinh phí, nên một số chức danh ở tổ dân phố hiện không có phụ cấp. Hiện nay, ngoài chức danh bí thư chi bộ, tổ trưởng tổ dân phố, trưởng ban công tác Mặt trận… ít nhiều có phụ cấp; các chức danh còn lại như phó bí thư chi bộ, tổ phó tổ dân phố và các chức danh trưởng, phó các chi hội đoàn thể… không có phụ cấp, gây ảnh hưởng đến ý chí, tinh thần và trách nhiệm trong công tác.
 
Bên cạnh nhân tố con người, khi mô hình tổ dân phố mới đi vào hoạt động, hệ thống cơ sở vật chất chưa được đầu tư kịp thời, các thiết chế văn hóa còn hạn chế, chưa đáp ứng được nhu cầu sinh hoạt của nhân dân, ảnh hưởng đến quá trình thực hiện nhiệm vụ địa phương. 
 
Hiện nay, phường 9 có 36 tổ dân phố nhưng mới chỉ có 11 nhà sinh hoạt cộng đồng. Trong khi đó, một số hội trường ở các tổ đã xuống cấp nghiêm trọng như: hội trường tổ dân phố Nguyễn Đình Chiểu, hội trường tổ dân phố Lữ Gia... gây khó khăn cho quá trình sinh hoạt của bà con nhân dân. 
 
“Hiện nay, trên địa bàn phường 9, bình quân hơn 3 tổ dân phố dùng chung một nhà sinh hoạt cộng đồng, rất khó khăn cho bà con. Nhưng, thực tế thì phường 9 cũng không còn quỹ đất để bố trí xây hội trường, hoặc giả sử có quỹ đất thì kinh phí xây dựng cũng rất khó khăn” - Phó Bí thư Đảng ủy phường 9 Trần Thùy Dương trăn trở.
 
Thực tiễn hoạt động của mô hình tổ dân phố mới, bên cạnh những yếu tố tích cực hiện đang phát sinh nhiều bất cập, cần thiết có sự khảo sát kỹ lưỡng và điều chỉnh kịp thời. Chính quyền các cấp cần xem xét, nghiên cứu sáp nhập một số tổ dân phố có quy mô nhỏ (về số hộ dân) sao cho phù hợp với tình hình thực tế của địa phương, vừa đảm bảo nguồn nhân lực, vừa đúng theo quy định về địa giới hành chính. Mặt khác, cần quan tâm hỗ trợ kinh phí để nâng cấp và xây mới nhà sinh hoạt cộng đồng, tạo điều kiện thuận lợi cho sinh hoạt của bà con nhân dân; đồng thời, có phương án chi phụ cấp cho các chức danh hoạt động không chuyên trách ở tổ dân phố. 
 
LÊ HỮU TÚC